Озеро Севан

Севан – самое большое озеро на Южном Кавказе, расположенное на высоте более 1900 метров над уровнем моря. Оно занимает важное место в экономике Армении – этому способствуют рыболовство, туризм (особенно внутренний), сельское хозяйство в регионе и другие отрасли промышленности страны. Севан занимает почти 5% от общей площади Армении. В озеро впадает примерно 28 рек. Река Раздан, которая протекает через центральную Армению и впадает в реку Аракс на границе с Турцией, является единственной, вытекающей из озера. С начала советского периода в Севане произошли резкие колебания уровня воды, которые повлекли за собой экологические проблемы.

С начала 1930-х годов советские власти стремились использовать озеро для реализации своих амбициозных планов по индустриализации и модернизации сельского хозяйства. В период с 1930-х по 1960-е годы было построено несколько гидроэлектростанций на реке Раздан, единственной, вытекающей из озера Севан. Одновременно власти СССР начали строить каналы для орошения плодородной Араратской равнины, сердца сельского хозяйства страны. В 1933 году началось осушение, поверхность озера находилась на высоте около 1916 метров над уровнем моря, объем озера составлял 58,5 кубических километра, а его максимальная глубина составляла 99 метров. С 1933 по 1949 год власти раскопали русло реки Раздан и построили туннель на глубине около 40 метров под поверхностью озера для снабжения гидроэлектростанций. После этого озеро стало опускаться более чем на метр ежегодно. Знаменитый остров на озере Севан, где стоит легендарный монастырь Севанаванк, превратился в полуостров.

В 2018 году Севан «зацвел». Причиной этого стало увеличение количества водорослей в водоеме, которое впервые было зафиксировано еще в 1964 году. По данным Министерства окружающей среды, «цветение» было вызвано выбросом сточных вод в озеро, в том числе бытовых и сельскохозяйственных отходов. Свою роль сыграл также чрезмерный вылов рыбы, изменение климата и множество других экологических факторов.

Էջմիածնի թանգարանները

ՄԱՅՐ ԱԹՈՌ Ս. ԷՋՄԻԱԾՆԻ ԹԱՆԳԱՐԱՆ

Էջմիածնի Մայր Տաճարի թանգարանը 1869 թվականին կառուցել է Գևորգ Դ Կոստանդնուպոլսեցի կաթողիկոսը՝ Ռուսաստանի հայ համայնքի միջոցներով։ Մայր Տաճարի թանգարանը գտնվում է տաճարի հարավարևելյան մասում։ Շինությունը ձգվում է Մայր Տաճարի Ավագ Խորանի ողջ լայնությամբ՝ հարավային և արևելյան կողմերով։

Մինչ թանգարանի կառուցումը ավանդական սրբազան մասունքները պահվել են բեմի հետևում գտնվող սրահներում և արևելյան պահոցներում և դրանց դասավորվածությունը դժվարացրել է այդ իրերի ցուցադրությունը։ Թանգարանի կառուցումը հնարավորություն է տվել նմուշների ցուցադրության համար նորպահարաններ ավելացնել, տեղեր հատկացնել ավելի մեծ իրերի համար։

http://www.ysu.am/cooperation/hy/Mother-See-of-Holy-Etchmiadzin-Museum


Թանգարանների
տոմսերի արժեքը`

200 ՀՀ դրամ

Դպրոցականների համար

300 ՀՀ դրամ

Ուսանողներ (ուսանողական տոմսերով)

500 ՀՀ դրամ

Մեծահասակ ՀՀ քաղաքացիներ

1500 ՀՀ դրամ

Օտարերկրյա քաղաքացիներ

Նախադպրոցական երեխաների, կենսաթոշակառուների, զինվորականների ևԻԿՕՄի անդամների մուտքն անվճար է:

Էջմիածնի գանձեր թանգարան


«
Էջմիածնի գանձեր» թանգարանը գտնվում է Մայր տաճարի հարավարևելյան հատվածում: Այնտեղ ներկայացված են եզակի սուրբ մասունքներ։ Պատմության համաձայն` Նոյան Տապանի մասունքները տրվել են Սուրբ Հակոբ հայրապետին 4-րդ դարում, քանի որ վերջինս ցանկանում էր բարձրանալ Արարատ լեռան գագաթը՝ Նոյան Տապանը գտնելու համար: Լեռը բարձրանալուն պես նա քուն է մտնում Բարձրյալի ազդեցության ներքո, Տիրոջ հրեշտակը Տապանիմասնատուփը դնում է նրա գլխի տակ, երազի մեջ հորդորում Սուրբ Հակոբին արթնանալ, վերցնել մասունքը և իջնել լեռան գագաթից: Բացի ցուցադրված մասունքներից, Սուրբ զոհասեղանի վերականգնման ընթացքում արված հնագիտական պեղումների ժամանակ գտնվել են Սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի կողմից հիմնադրված Բուն զոհասեղանի մնացորդները` թվագրված մ.թ. 301-303թթ.-ով:

https://hyurservice.com/hy/attractions-activities-armenia/treasures-echmiadzin-museum

Էջմիածնի պատմաազգագրական թանգարան


Էջմիածնի
պատմաազգագրական թանգարանը ստեղծվել է 1964թ.: Նրա դահլիճներում և պահոցներում ցուցադրվում և պահպանվում են տասնյակ հազարավոր նմուշներ:

Թանգարանում նաև ցուցադրվում է եզակի պատմական ցուցանմուշ՝ տպագրական հաստոց, պատրաստված 1809թ.:

Թանգարանը բաղկացած է 2 սրահներից. մեկը՝ պատմական, որտեղ ներկայացված են քարե դարից մինչև բրոնզե դարը ընկած ժամանակաշրջանի նմուշները, մյուսը` ազգագրական սրահ է: Թանգարանն այցելուներ շատ է ունենում: Դրա պատճառներից մեկն այն է, որ Հայաստանում եղած 2 անվճար թանգարաններից մեկն է։

Այսօր թանգարանում պահպանվում են շուրջ 15 հազ. ցուցանմուշ, որոնցից մոտ 250 ցուցանմուշ ներկայացնում են ազգագրության բաժինը:

ՀՀ ֆինանսական համակարգ

Համակարգերի տեսակները

Յուրաքանչյուր երկիր ներկայացնում է իրենից տնտեսական համակարգ,որում առկա են գործունեության տարբեր տեսակներ, որոնք գտնվում են իրար մեջ փոխհարաբերությունների մեջ, և չեն կարող առանց իրար գոյատևել: Տնտեսական համակարգի բարիքներն են` արտադրությունը և սպառումը յուրահատուկ ձևերով կանոնակարգելու գործողությունների ամբողջություն:

Տնտեսական համակարգի տեսակները:

  • Ավանդական տնտեսություն
  • Շուկայական տնտեսություն
  • Պլանային տնտեսություն
  • Խառը տնտեսություն
  • Անցումային տնտեսություն

Պետական բյուջեի ծախսերում ամենախոշոր ուղղությունը շարունակում է մնալ սոցիալական ոլորտը։ Նախագծով սպասվում է, որ 2023 թվականին բյուջեի հաշվին սոցիալական պաշտպանության ոլորտում կծախսվի 648.5 մլրդ դրամ։ Դա կազմում է բյուջեի պլանավորված ամբողջ ծախսերի ուղիղ մեկ քառորդը։ Այստեղ խոսքը մեծ մասամբ ծերության կենսաթոշակների մասին է։ Այդ տողի ներքո են նաև սոցիալական նպաստներն ու օժանդակությունները՝ բազմազավակ ընտանիքներին, գործազուրկներին, անաշխատունակներին և այլն։ Ընդհանուր առմամբ, սոցիալական պաշտպանությանն ուղղվող ծախսերը կավելանան 11.5%-ով։

Բյուջեի ծախսերի հաջորդ խոշոր ուղղությունը պաշտպանության ոլորտն է (ռազմական պաշտպանություն)։ Կառավարության անդամներն ու Ազգային ժողովի իշխանական պատգամավորները արդեն հասցրել են իրենց հարցազրույցներում ու գրառումներում «հպարտանալ» պաշտպանությանը հատկացվելիք բյուջեի ցուցանիշներով։ Նախատեսված է հատկացնել 509 մլրդ դրամ կամ բյուջեի ամբողջ ծախսերի մոտ 20%-ը։ Հենց այս գծով է ծախսերի ամենամեծ աճը սպասվում՝ մյուս ոլորտների համեմատ (տես երկրորդ ինֆոգրաֆիկան)։ Սպասվում է, որ այն կավելանա 162 մլրդ դրամով կամ 46.7%-ով։ Գումարները կտնօրինի Պաշտպանության նախարարությունը։

Բյուջեի ուղերձում շեշտվում է, որ այդ գումարները հիմնականում կուղղվեն «ՀՀ պաշտպանության ապահովում» ծրագրին։ Դրանք կծախսվեն ՀՀ զինված ուժերի պահպանման համար, պահանջվող ռազմական, մարտական տեխնիկայի, տրանսպորտային միջոցների, կապի համակարգի սարքավորումների բավարարման, ինչպես նաև՝ զորանոցային և տեխնիկական գույքի, պարենի, հանդերձանքի, վառելիքա-քսուքային նյութերի սահմանված պաշարների մակարդակի, զենքի և զինամթերքի հնարավոր ներհանրապետական գնումների, բանակի մարտունակության և կենսապահովման պահանջների համար։

Եվ երրորդ ամենախոշոր ուղղությունը կլինեն ընդհանուր բնույթի հանրային ծառայությունները՝ 508.2 մլրդ դրամ, աճը՝ 18.2% կամ 78.2 մլրդ դրամ: Այս տողով են գումարներ հատկացվում օրենսդիր և գործադիր մարմիններին, ինչպես մարզպետարաններին, Ազգային ժողովին, նախարարություններին՝ իրենց գործառույթներն ու ծրագրերն իրականացնելու համար։ Սակայն, պետք է շեշտել, որ այստեղ մեծ կշիռ ունի Ֆինանսների նախարարությունը, որը կառավարում է պետական պարտքը։ Ինչպես ավելի վաղ գրել ենք, նախատեսվում է, որ պետական պարտքի տոկոսավճարներին բյուջեից կուղղվի 272.1 մլրդ դրամ։

Ընկեր Մարիամ Մխիթարյանի և Ջուլիա Գալստյանի դեմքի ֆիզիոգնոմիկան

Մարիամ Մխիթարյան 

 

Եռանկյունաձև դեմք. Այսպիսի դեմքի ձևը խոսում է ինչպես հանճարեղության, այնպես էլ դավաճանության մասին։ Նրանք միշտ խուսափում են շրջապատի մարդկանցից և այդքան էլ ակտիվ չեն կարողանում իրենց դրսևորել հասարակության մեջ։

 

Ջուլիա Գալստյան

 

Օվալաձև դեմք. Այս դեմքի ձևը ներառում է միառժամանակ երկարավուն և կլոր դեմքի ձևերը։ Այսպիսի դեմք ունեցող մարդիկ կանացի են և նուրբ։ Երկարավուն դեմք ունեցողներից օվալաձև դեմք ունեցողները ժառանգել են ինտելեկտը և զգայունությունը։

Ղեկավարման ոճերն ու տեսակները

Ղեկավարման ոճերն ու տեսակները իրարից տարբերվում են նրանով, որ տեսակները առանձնանում են իրենց ղեկավարման խմբերով, իսկ ոճերն ունեն կառավարման ձևեր, որոնցով առաջնորդվում են։

Ղեկավարման տեսակները երեքն են.

1. Մեխանիկական- տեխնիկական ղեկավարում

Այս ղեկավարման տեսակի հիմքում ընկած է տարբեր տեխնիկաների, սարքերի ու սարքավորումների ղեկավարումը։ Այս տեսակում ղեկավարել ասելով պետք է հասկանալ կառավարել ու վերահսկել տվյալ տեխնիկան։

2. բնական կամ իրական ղեկավարում

Ղեկավարման այս տեսակը շատ պարզ է։ Ենթադրում է որևէ խմբի, շրջանի, քաղաքի, նաև ` երկրի պաշտոնական կառավարում։

3. սոցիալական ղեկավարում

Ենթադրում է այսպես ասած ` հասարակության որոշակի խմբերի ղեկավարում։

Մարդկային ռեսուրսներ

Մարդկային ռեսուրսները առանձին բաժին կամ ընդհանուր ընկերություն է, որը զբաղվում է մարդկային ռեսուրսների ու կազմակերպության վերահսկողությամբ։ Ի տարբերություն կադրերի բաժնի, մարդկային ռեսուրսների բաժինը զբաղվում է աշխատակիցներ փնտրելով, ընտրելով և գործավարությամբ։ «HR»- ները պատասխանատու են և՛ աշխատակիցների, և՛ մոտիվացիոն սխեմաների զարգացման համար (հավելավճար. բոնուսներ, սոցիալական փաթեթներ), և՛ անձնակազմի սովորեցմամբ, և՛ որակի բարձրացմամբ։

Ձեռնարկության ներքին միջավայրում կարևոր նշանակություն ունի աշխատողների մասնագիտական որոկավորման մակարդակը, նրանց վարքագծի փոփոխությունները, որոնք վճռորոշ ազդեցություն են թողնում նպատակների իրականացման և խնդիրների լուծման արդյունավետության վրա։

ՄՌԿ (HR) մասնագետները կենսական կարևորություն ունեն յուրաքանչուր ընկերության համար, որն ունի կայուն ու երկարատև զարգացման նպատակ: Ընկերությունը առողջ գործում ու զարգանում է միայն մարդկանցով, մարդկանցով, որոնք լինում են ստեղծագործ, բերում են նորարարություններ ու փոփոխություններ:

ՄՌԿ մասնագետները կանգնած են բիզնեսի և աշխատակազմի միջև, և երբ խոսում ենք պրոֆեսիոնալ ՄՌԿ մասնագետների մասին, խոսքը բալանս պահել կարողացող ու կշեռքի երկու նժարներն իրար հավասարեցնել փորձող, ամենապոզիտիվ ու դրական, երբեք չընկճվող ու միշտ հարաբերություններ ստեղծող ու բարելավող անհատների մասին է։ ՄՌԿ մասնագետ լինելու համար իսկապես կան որոշակի մարդկային որակներ, որոնք կենսական նշանակություն ունեն ու չնայած այն կարծրատիպային մոտեցմանը, թե ՄՌԿ մասնագետները ուղղակի միշտ ուրախ ու պարապ մարդիկ են, իրականում դա այդպես չէ։ Ոչ թե պարապ, այլ դրական էներգետիկան հաստատ պետք է ՝ ՄՌԿ ոլորտում հաջողություններ ունենալու համար։

ՄՌԿ մասնագետի ամենաբարդ դերն իրականացնելու համար որպես մասնագետ անհրաժեշտ է բանակցել ու որոշումներ կայացնել, իսկ այնուհետև այդ որոշումները ճիշտ ու գրագետ մատուցելու կարողություն է պետք: Պետք է կարողանալ նաև բիզնեսն ու շուկան վերլուծել, մարկանց վարքի ու հոգեբանության կոդը գտնել ու կառավարման հոգեբանությունը ճիշտ կիրառել: ՄՌԿ մասնագետների մյուս կարևորագույն որակը ` մարդասիրությունն ու մարդակենտրոն լինելն է: Սիրել մարդկանց հետ շփվել, լինել էմպատիկ, ակտիվ լսել իմանալ, կարողանալ տեսնել մարդու ներսի լույսը ՝ պոտենցիալն, ու օգնել գտնել մարդու ճիշտ տեղը ընկերությունում։

ՄՌԿ ոլորտը սիրելու համար պետք է սիրել առաջնորդություն, հոգեբանություն, մարքեթինգ, վաճառք, բիզնես վերլուծություն, բանակցություններ ու իհարկե նաև ` իրավագիտություն։

Կազմակերպության արդյունավետության սահմանումն ու մեկնաբանումը ժամանակակից տեսություններում. տերմիններ

Արդյունավետություն- մարդկային ու նյութական ռեսուրսների միավորում, ճիշտ օգտագործում

աշխատանքի զարգացման ռազմավարություն

կատարողականություն- մարդու կամ նյութի աշխատունակությունը ` այս կամ այն գործում

արդյունավետության բարելավում- բարելավել մարդկային ու նյութական ռեսուրսների միավորումը ` արդյունավետությունը

Ղեկավարման հմտություններ և կոնֆլիկտաբանություն. Հաշվետվություն

Այս ամիսների ընթացքում կատարել ենք հետաքրքիր աշխատանքներ:

Ղեկավարման ոճերն ու տեսակները

Մարդկային ռեսուրսներ. Human resources (HR)

Կազմակերպության արդյունավետության սահմանումն ու մեկնաբանումը ժամանակակից տեսություններում. տերմիններ

ՖԻԶԻՈԳՆՈՄԻԿԱ

ՂԵԿԱՎԱՐՄԱՆ ՈՃԵՐՆ ՈՒ ՏԵՍԱԿՆԵՐԸ

Անգլերենի հաշվետվություն

I want to present to you what we learned and passed during this semester. From English we learn English for beginners, Miss Arpy explains English grammar. At the beginning of the year, we discussed the environmental problems of Sevan and tried to find solutions. The Gagarin project is also planned, within the framework of which we will visit the villages of Gegharkunik region. We also read stories by different authors in English.

Agrotourism

Regional tourism in Armenia

Gardens of Yerevan

How to save tourism from itself

 

ՍԻԼՎԱ ԿԱՊՈՒՏԻԿՅԱՆԻ ՏՈՒՆ-ԹԱՆԳԱՐԱՆ

Տաղանդավոր բանաստեղծուհի Ս. Կապուտիկյանի տուն-թանգարանի առաքելությունը մշակութային, գիտական, կրթական գործունեություն ծավալելն է: Թանգարանի ցուցանմուշներն առավել ուշագրավ ու հետաքրքիր են՝ պայմանավորված այն հանգամանքով, որ բանաստեղծուհին ոչ միայն կտակել, այլև իր ձեռքով է ստեղծել տուն-թանգարանի նախնական ցուցադրությունը: Դեռ իր կենդանության օրոք բանաստեղծուհին ստեղծել է 24 ժամ տևողությամբ տեսաֆիլմ, որտեղ անձամբ՝ որպես ուղեկցող, հանգամանքորեն մեկնաբանում է ապագա թանգարանի ցուցանմուշների ‹‹ծագումնաբանությունը››:

Սիլվա Կապուտիկյանն իր կտակով ցանկացել է, որ բնակարանի ընդունարանը, ննջարան-աշխատասենյակը և հյուրասենյակը թողնվեն նույնությամբ` ոչինչ չավելացնելով և ոչինչ չպակասեցնելով: Բանաստեղծուհին անձամբ է կահավորել, տեղադրել ցուցանմուշները, տվել բացատրությունները: Ցուցասրահի 1-ին հատվածում ներկայացված են Վանից բերված մասունքներ: Ցուցադրված է նաև կարի մեքենան, որով իր գծագրած հագուստները երիտասարդ հասակում կարել է Կապուտիկյանը:

Արժեքավոր նմուշ է հատկապես արևմտահայ մեծանուն բանաստեղծ Սիամանթոյի գրիչը, որը 1963 թ.  Փարիզում Կապուտիկյանին նվիրել է պոետի քույրը: Սրահին առանձնակի շուք է տալիս բանաստեղծուհու որդու` անվանի քանդակագործ, ՀՀ ժողովրդական նկարիչ Արա Շիրազի կերտած գիպսե կիսանդրին: